Kei te huri ngā hononga pūngao i waenga i a Haina me ngā whenua o te Moana o Pahia, mai i te hokohoko hinu me te hau ki te mahi tahi mō te pūngao whakahou. E tātari ana tēnei tuhinga i te ara e kawea ai tēnei huringa ā-hanganga ki Te Moananui-a-Kiwa mā ngā hongere e toru—te pihi tono LNG, te raupapa whakarato o ngā kohuke matua, me ngā utu o te hangarau kākāriki—ā, e aromatawai ana i ōna pānga wā roa ki Ahitereiria, ki Aotearoa, me ngā whenua moutere o Te Moananui-a-Kiwa.
Ko Kodiak Gas Services, he kaiwhakarato hanganga hiko o Amerika, kua tutuki tahi me Baker Hughes mō te 1.8GW mahi whakaputa hiko hau, nā te pikinga o te hiahia hiko o ngā pokapū raraunga. Ko tēnei tuhinga e arotahi ana ki te tirohanga ōhanga ā-rohe o Oceania, e tātari ana i ngā pānga pea o te tikanga whakaputa hiko tere whakamahia ki te huringa pūngao o Ahitereiria, Aotearoa me ngā whenua motu o Te Moana-nui-a-Kiwa, ngā rerenga haumi, me ngā hanganga wā roa.
Tātarihia te pūrongo 2025 a WEC Energy Group, te kamupene pūngao nui o te pae-uru-ponaha o Amerika, kia mārama ai ki te hiranga o tāna rauhanga whakangao hei tauira mō te whanaketanga o ngā pūngao whakahou i ngā moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa, me te aromatawai hoki i ngā pānga ā-rohe ki Ahitereiria, Aotearoa me ngā whenua moutere.
Kua whakapuakina e te Tari Pūngao o Amerika te haumi neke atu i te kotahi rau piriona tāra ki te papa tawhito o Paducah i Kentucky, hei hanga i tētahi pokapū raraunga AI me ngā kaupapa pūngao. Ko tēnei tauira mahi tahi 'pūngao-raraunga' hei tauira mā Ahitereiria, Aotearoa me ngā whenua moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa, ā, e whakaatu ana hoki i ngā panonitanga hōhonu o ngā rerenga moni o te ao me ngā āhuatanga pūngao.
Ko te kaupapa whakawhanake raraunga AI e $100 piriona i Kentucky, Amerika, e whakatairanga ana i te ao katoa. Ko tana tauira whakauru hiko motuhake e whakaatu ana i te ara mo Oceania. Ka tirohia e tēnei tuhinga ngā whai wāhi me ngā wero o ngā whenua o Ahitereiria, Aotearoa me ngā Moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa i te whakawhanake tahi o ngā pūkenga raraunga me te pūngao.
Kei te tere haere te hurihanga o te maakete pūngao o te ao i roto i ngā take tōrangapū whenua, te hiahia hiko AI me te nekeneke o te moni. Me pēhea e kitea ai e Ahitereiria, Aotearoa me ngā Moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa te taurite hou i roto i te rautaki LNG, te whakangao pūngao whakahou me te mahi tahi ā-rohe? Ko tēnei tuhinga e āta tātari ana i te tirohanga o Te Moana-nui-a-Kiwa.
Tirohia te pakanga i waenga i te USA me Iran, te rereketanga o te utu hinu, te tere o te whakangao i te LNG me te pūngao karihi ki Ūropi, Aotearoa me ngā moutere o te Moana-nui-a-Kiwa, e whakaatu ana i te hurihanga o te kaha o te rohe me te panoni o te āhua tauhokohoko.
Ko te tari mātua o te whakaakoranga teitei o Inionēhia me Pertamina e mahi tahi ana ki te whakangungu i ngā kaimahi pūngao whakahou, e whakatairanga ana i te mahere rā 100GW. Ka tātarihia e tēnei tuhinga ngā pānga o tēnei kaupapa ki te hokohoko pūngao o Oceania, te mahi tahi ā-rohe, me te mākete mahi, e tūhura ana i ngā tūranga me ngā whai wāhi o Ahitereiria, Aotearoa, me ngā moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa.
Ko nga umanga whanui me nga kaihanga o te ao e whakaputa ana i te mahere ara ma UNEZA, hei whakapakari i te raupapa tuku hiko hei tautoko i nga haumi pūngao mā. Ko tēnei tuhinga e tātari ana i te pānga o te kaupapa nei ki ngā hanganga hiko, hokohoko me te whanaketanga roa o Ahitereiria, Aotearoa me ngā moutere o te Moana-nui-a-Kiwa, mai i te tirohanga o Oceania.
Kua whakaotia e TotalEnergies ENEOS te whakawhānuitanga tuarua o te hiko o te tuanui ki Indonesia, e 3.6 MWp te kaha katoa. Ka tātarihia e tēnei tuhinga te tauira pakihi o tēnei kaupapa hei whai tikanga mō te whanaketanga o te kaha whakahou i ngā moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa ki Ōhia, me te tūhura i ngā ia o te haumi pūngao o Āhia-Kiwa me ngā whai wāhi mahi tahi ā-rohe.
Kua oti i a TotalEnergies ENEOS te whakawhānui i te hiko o te rā i runga i te tuanui o te whare taonga o Ceres ki Initonīhia, he 3.6MWp te kaha. Ka tātaritia e tēnei tuhinga te pānga ki te whakawhiti hiko o te rohe o Oceania, ngā āhuatanga haumi, me te mahi tahi o Ahia me te Moana-nui-a-Kiwa, me te whakataurite ki te whanaketanga hiko whakahou o Ahitereiria, Aotearoa me ngā whenua moutere o Te Moana-nui-a-Kiwa.
Ko te kaupapa penapena hiko 1GW i Oman i whiwhi i te 13 nga tono tohutohu, e whakaatu ana i te tere o te whanaketanga o te maakete penapena hiko i te Rawhiti Waenganui. Ko tenei tuhinga e tātari ana i te whakaū o tēnei kaupapa i ngā āhua penapena hiko o te ao, me te tirotiro i ōna painga ki te whanaketanga o te kaha whakahou i te Rohe o Oceania, otirā ki Ahitereiria me ngā Whenua Moutere o te Moana-nui-a-Kiwa.
I kitea e tētahi pūrongo hou i Amerika, i te wā o te āwhā hotoke a Fern i mau tonu te kaha o te pūnaha hau māori ki te whakahaere, engari e taea tonutia ana e ngā kōpā i ngā paipa me ngā hanganga rokiroki hau te whakakaha i ngā rerekētanga utu me ngā mōrearea tuku. Mō Oseania, e whakaatu anō ana tēnei take: kāore e whakawhirinaki noa te haumaru pūngao ki ngā rawa māori, engari ki ngā hanganga, ki te kaha rokiroki pūngao, me te pakari o ngā mekameka tuku ā-rohe. Ka tātari tēnei tuhinga, mai i te tirohanga o Ahitereiria, Aotearoa, me ngā whenua moutere o Te Moananui-a-Kiwa, i ngā pānga roa o te hau māori, te LNG, te pūngao whakahou, me ngā haumitanga ki te whatunga hiko.